De menstruatiecyclus

De menstruatiecyclus is er om een zwangerschap op te vangen. Dit gebeurt met behulp van het hormoon oestrogeen en progesteron. De eerste menstruatie, menarche genaamd start gemiddeld tussen 12-18 jaar. Bij sommige meisjes eerder, als ze 8 of 9 jaar zijn. En sommige meisjes worden pas voor het eerst ongesteld als ze 15 of 16 jaar zijn. Tot 6 maanden na de menarche kan de cyclus onregelmatig zijn.
De menstruatie duurt ongeveer 3-7 dagen. Met gemiddeld 50-100ml menstruatiebloed volume. In het begin heeft menstruatiebloed een lichtrode kleur, later wat donkerder. Idealiter heeft het geen klonters, geen geur, is niet waterig of slijmerig.
De menstruatiecyclus duurt tussen de 21 en 36 dagen, met 28 dagen als gemiddelde. De laatste menstruatie is tijdens de overgang en heet de menopauze, gemiddeld is dit rond 51 jr. Er is dus geen menstruatie meer na de menopauze.

Welke vrouwelijk hormonen zijn belangrijk

Het vrouwelijke voortplantingssysteem wordt aangestuurd door je hypothalamus, hypofyse voorkwab en je eierstokken. Via het hormoon GnRH (uit hypothalamus) komt het luteïniserend hormoon LH en follikelstimulerend hormoon FSH (uit hypofyse) vrij. LH stimuleert de afgifte van progesteron (uit eierstokken). FSH stimuleert de afgifte van oestrogeen (uit eierstokken). Ze zorgen ervoor dat de eisprong op gang komt.

4 belangrijke fasen tijdens je menstruatiecyclus

  1. Menstruatie fase (dag1-7)
    Treedt op als er geen bevruchting heeft plaatsgevonden. Hierdoor is er een  sterke daling van progesteron produktie. Er ontstaat kramp in de bloedvaten waardoor het baarmoederslijmvlies afsterft en afgestoten wordt. Dit gaat gepaard met bloedverlies.
  2. Folliculaire fase, oestrogene fase, opbouw fase; follikel uitgroei tot een rijpe eicel (dag 5-15)
    Hormonen FSH en LH nemen toe. Oestrogeen wordt geproduceerd. Hierdoor neemt de dikte van het baarmoederslijmvlies toe.
  3. Eisprong, ovulatie; de rijpe eicel komt vrij (dag 10-14)
    Hormonen FSH en LH bereiken hun piek. LH spurt (zichtbaar met ovulatietest) leidt 9-12 uur later tot ovulatie. Het etje is slechts 24 uur beschikbaar voor bevruchting. Uit de lege dop van de eicel wordt het corpus luteum gevormd.
  4. Luteale fase (dag 15-28)
    Corpus luteum zet produktie van oestrogeen voort en gaat ook progesteron aanmaken. Progesteron zorgt afscheiding van slijmerig vocht, toename lichaamstemperatuur. Het baardmoedersmijnvlies zwelt op als een spons. Het wordt de ideale conditie voor een eventuele innesteling.

    • óf bevruchting (zwangerschap)
    • óf geen bevruchting. Het corpus luteum gaat ten grond. De produktie van oestrogeen en progesteron neemt af. Gevolg: menstruatie

Vanaf je geboorte bevatten je eierstokken een aantal onrijpe follikels. Daar moet je het de rest van je leven mee doen. De menopauze is de laatste menstruatie, dat was dus de laatste eicel.

Wat zijn menstruatieklachten

Schommelingen in de hormonen oestrogeen en progesteron kunnen voor klachten zorgen tijdens de menstruatie. Veel vrouwen merken zeker iets van de menstruatie. In een onderzoek van het Radboudumc (2019) gaf 85% aan maandelijks last te hebben van menstruatiepijn. Ongeveer één op de drie vrouwen kan tijdens de menstruatie niet al hun dagelijkse bezigheden volledig uitvoeren.

Welke menstruele verstoringen zijn er

  1. Cyclus ontregelingen
    • lange cyclus (> 36 dagen), start te laat, oligomenorroe
    • korte cyclus (< 25 dagen), start te vroeg, polymenorroe
    • aarzelend op gang komen
    • Onregelmatige cyclus (metrorragie)
    • Hevige bloeding (hypermenorroe) of te weinig bloed (hypomenorroe),
    • Geen menstruatie (amenorroe) of spotting buiten de cyclus
  2. Pijnlijke cyclus
    • krampende pijn
    • brandende pijn
    • stekende, trekkende pijn op een plek
    • Milde pijn
    • Intense pijn (endometriose)
    • Druk, aanraking verlicht de pijn
    • Druk of aanraking verergert pijn
    • Warmte verlicht de oijn
    • Warmte verergert de pijn.
  3. lokalisatie van de pijn
    • onderbuik, beide kanten
    • onderbuik midden
    • lage onderrug, sacrale regio
    • soms uitstraling richting de benen
    • soms misselijk, braken, flauwvallen
  4. Wanneer pijn klachten
    • voor de menstruatie (PMS)
    • tijdens de menstruatie
    • na de menstruatie

Menstruatieklachten horen er niet gewoon bij. Dat is wat zoveel vrouwen denken en daarom jaren van hun leven verliezen.

Welke klachten hangen samen met de menstruatiecyclus

Vanuit een ideale situatie behoort de menstruatieperiode niet pijnlijk te zijn. Toch ervaren veel vrouwen problemen rondom de eisprong en /of de week voor de menstruatie, tijdens de menstruatie of na de menstruatie zoals:

  • Hoofdpijn, migraine
  • Pijnlijke menstruatie (dysmenorrhoea) met buikkrampen
  • Premenstrueel syndroom: PMS klachten
  • Pijn in de onderrug, bekken, dijen
  • Pijnlijke benen
  • Fertiliteit problemen
  • Spierpijn
  • Darmklachten zoals een opgeblazen gevoel, losse ontlasting
  • Pijnlijke borsten – mastopathie
  • Overgangsklachten
  • Stemmingswisselingen: snel geïrriteerd, niet te genieten
  • Vermoeidheid
  • Vocht vasthouden in handen en voeten
  • Acne
  • PCOS
  • Endometriose

Wat veroorzaakt menstruatiepijn en buikkrampen

De pijn de de onderbuik en buikkrampen tijdens de menstruatieperiode komt doordat de baarmoeder samentrekt om het baarmoederslijmvlies af te schudden. Ook zorgen hormoonachtige stoffen (prostaglandinen) er voor dat de baarmoederspieren nog meer samentrekken. Daarnaast werkt stress niet positief op verkrampingen in de buik.

Andere oorzaken van menstruatieklachten

  • Schildklier problemen
  • Emotionele spanning: boosheid, frustratie, wrok
  • Blootstelling aan kou, vocht: tijdens of vlak na menstruatie
  • Verkramping
  • Fysiek overwerkt of chronische ziekte
  • Bevallingen snel achter elkaar
  • Overactieve sex
  • enz

Menstruatieklachten verminderen met acupunctuur

Aan problemen tijdens de eisprong en/of voor, tijdens, na de menstruatieperiode kan gelukkig veel gedaan worden met acupunctuur. Je bent niet de enige die in deze periode met een warme kruik op de bank ligt. Maar je hoeft er niet mee door te lopen en de klachten voor lief te nemen omdat ‘’het er nou eenmaal bij hoort”.

Behandeling van menstruatieproblemen met voetreflex

Een voetreflex behandeling werkt regulerend op verschillende lichaamssystemen waaronder het zenuwstelsel en het hormoonstelsel. Het werkt rustgevend voor je hele lichaam en brengt stile in je hoofd. Het geeft je meer mogelijkheden om naar je innerlijke gevoel te luisteren.

Artikelen over Menstruatieklachten

Endometriose

Wat is endometriose Endometriose is een goedaardige, chronische aandoening. Bij vrouwen met endometriose groeit weefsel dat lijkt op baarmoederslijmvlies ook buiten de baarmoeder. Hierdoor kunnen verschillende organen of orgaansystemen aangetast zijn: in de buikholte...

Pijn

Wat is pijn Pijn is een lokaal gevoel van discomfort. En is essentieel voor het behoud van leven omdat het een signaalfunctie heeft. Zodra we een  pijnsensatie ervaren of dreigen te ervaren komen we in actie om controle te krijgen over het ongemak. Een terugtrek...

Premenstrueel syndroom – PMS

Wat is Premenstrueel syndroom Een syndroom, ziektebeeld is een verzameling van verschijnselen die vaker in dezelfde combinatie optreedt, en dus als eenheid moet worden opgevat. Aldus Wikipedia. Premenstrueel betekent vóór de menstruatie. Dat kan variëren van 2 dagen...